Toszek, Świętej Katarzyny Aleksandryjskiej (Dekanat Toszek)

DANE KONTAKTOWE

44-180 Toszek, ul. Zamkowa 1
tel. 32 233 43 83
ska_toszek@kuria.gliwice.pl
www.parafia-toszek.pl

PROBOSZCZ:

  • ks. Sebastian Bensz, mgr teologii, ust. 1.09.2016

WIKARIUSZE:

  1. ks. Damian Kubiński, mgr teologii, ust. 1.09.2011
  2. ks. Adam Koppel, mgr teologii, ust. 1.09.2017

INNY KSIĄDZ:

  • ks. Marian Wróblewski

DATA POŚWIĘCENIA KOŚCIOŁA PARAFIALNEGO:

1904 rok

ODPUSTY:

  • w kościele parafialnym: niedziela przed uroczystością Chrystusa Króla (św. Katarzyny Al.) niedziela po uroczystości Najświętszego Serca Pana Jezusa
  • w kościele cmentarnym: 4 grudnia

WIECZYSTA ADORACJA:

25 listopada

PORZĄDEK  MSZY ŚW.:

w niedziele i święta: 7.30, 9.00, 10.30, 12.00, 18.00
w dni powszednie: 6.45, 18.00
–  w  czwartki: 17.00

LICZBA  MIESZKAŃCÓW: 

5 348, liczba wiernych: 5 248

MIEJSCOWOŚCI NALEŻĄCE DO PARAFII:

  • Toszek; mieszkańców: 3 417, wiernych: 3 340
  • Boguszyce  – 2,5 km; mieszkańców: 266, wiernych: 260
  • Ciochowice  – 4 km; mieszkańców: 411, wiernych: 408
  • Kotliszowice  – 4 km; mieszkańców: 261, wiernych: 260
  • Pisarzowice  – 2,5 km; mieszkańców: 374, wiernych: 370
  • Sarnów – 3 km; mieszkańców: 391, wiernych: 385
  • Wilkowiczki  – 3 km; mieszkańców: 228, wiernych: 225

ULICE NALEŻĄCE DO PARAFII:

Toszek: Boczna, Chrobrego, Dworcowa, Dzierżonia, Eichendorffa, Gliwicka, Głowackiego, Górnośląska, Ludwiga Guttmanna, Harcerska, ks. Jana Twardowskiego, Kilińskiego, Kolejowa, Konopnickiej, Kościelna, Krasińskiego, Leśna, Ludowa, Karola Miarki, Mickiewicza, Miła, Młyńska, Gustawa Morcinka, Ogrodowa, Oracze, Piastowska, Poddworcowa, Podwale, Poprzeczna, Powstańców, Ratuszowa, Reymonta, Rynek, Sarnowska, Skłodowskiej-Curie, Słowackiego, Stary Młyn, Strzelecka, Szewska, Tarnogórska, Wąska, Wiejska, Wielowiejska,  Wilkowicka,  Wolności, Zamkowa

Boguszyce:  Łąkowa, Osiedlowa, Polna, Ujazdowska, Wiejska

Ciochowice: Boczna, Dworcowa, Krótka, Leśna, Nad Potokiem, Osiedlowa,  Szkolna, Toszecka, Wiejska, Wysoka

Grabów (osiedle przynależące do Pisarzowic): Gliwicka

Kotliszowice: Szkolna, Wiejska, Wielowiejska

Pisarzowice:  Górna, Kolejowa, Leśna, Ogrodowa, Polna, Toszecka, Wiejska

Sarnów:  Stawowa, Wiejska

Wilkowiczki: Górna, Kotliszowicka, Leśna, Osiedlowa, Polna, Toszecka, Wiejska

INNY  KOŚCIÓŁ: 

  • pw. św. Barbary (na cmentarzu przy ul. Parkowej)

KAPLICA:

  • pw. Matki Boskiej Fatimskiej w Pisarzowicach

KSIĘGI METRYKALNE:

Parafia prowadzi księgi ślubów od 1766 roku oraz chrztów i zgonów od 1789 roku

CMENTARZE:

  • parafialny w Toszku przy ul. Parkowej
  • komunalny w Toszku przy ul. Wielowiejskiej
  • żydowski w Toszku przy ul. Wielowiejskiej

SZKOŁY I PRZEDSZKOLA:

Toszek: Zespół Szkół Specjalnych. Oddział XVII Sądowy o Wzmocnionym Zabezpieczeniu dla Nieletnich, Gimnazjum, Szkoła Podstawowa, Przedszkole

POPRZEDNI PROBOSZCZOWIE:

  1. ks. Gerard Wenzel (1978–1995)
  2. ks. Marian Piotrowski (1995–2015)
  3. ks. Grzegorz Kadzioch (2015–2016)

KAPŁANI POCHODZĄCY Z PARAFII:

  1. o. Waldemar Polczyk OFM – 1992,
  2. ks. Rafał Przybyła – 2007

KAPŁANI POCHOWANI NA TERENIE PARAFII:
na cmentarzu parafialnym:

  1. ks. Josephus Heidenreich († 30.01.1863)
  2. ks. Carl Bannert († 17.01.1898) – proboszcz
  3. ks. Bruno Laska († 3.11.1917) – proboszcz
  4. ks. Tomasz Labusz  (†  25.10.1963)  –  proboszcz
  5. ks. Marian Piotrowski († 29.06.2015) – proboszcz

Z DZIEJÓW PARAFII:

Ślady osadnictwa na  ziemi  toszeckiej  sięgają  epoki  kamiennej.  Na  przełomie IX i X wieku zbudowano na wzniesieniu gród. Po 1163 roku książę Bolesław Wysoki zlecił budowę warownego zamku, czyniąc z Toszka kasztelanię. Pierwsza zachowana wzmianka o drewnianej świątyni pw. św. Piotra w Toszku pochodzi     z  bulli  papieża  Innocentego  III  z  12  sierpnia  1201  roku.  Papież  potwierdzał  w dokumencie posiadłości dla wrocławskich norbertanów z opactwa św. Wincen- tego na Ołbinie wraz z kościołami: „sancti Petri in Tossez et sanctae Margaretae in Bitom”. W 1264 roku zakonnicy odstąpili prawo patronatu biskupowi wrocławskiemu Tomaszowi. Oprócz Toszka do parafii należały: Świbie, Gajowice, Pisarzowice, Kieleczka,  Niezdrowice  oraz  wioski  położone  blisko  miasteczka.  W latach 1304–1328 i 1445–1484 Toszek stanowił siedzibę odrębnego księstwa.

Na krótko przed 1335 rokiem Toszek został obrany na siedzibę  dekanatu,  do  którego w 1447 roku należało 21 parafii. W XV wieku parafię obsługiwało trzech kapłanów. W 1445 roku powstało tu Bractwo Bożego Ciała, a w 1762 roku  erygowano Bractwo Czcicieli Najświętszego Serca Pana Jezusa. W okresie nowożytnym,   dzięki   biskupiemu   patronatowi   oraz    wybitnym    proboszczom:  ks. Janowi Przyszowskiemu (koniec XVI wieku) i ks. Piotrowi  Krockerowi  (1615–1643), parafia zachowała katolicki charakter i była ważnym ośrodkiem rekatolicyzacji ziemi toszeckiej. W  okresie  pruskim  w  mieście  wybudowano  koszary wojskowe, które w 1890 roku przekształcono na  oddział  rybnickiego  szpitala dla nerwowo chorych, święcący duże sukcesy w nowatorskiej wówczas terapii  i  socjalizacji  chorych.

Pierwszy kościół z fundacji księcia Bolesława Wysokiego wybudowano  około 1165 roku. Z dokumentu z 1264 roku wiadomo, że chylił się już wówczas ku  ruinie i po tymże roku został wzniesiony na nowo. Obecny kościół, na którego patronkę obrano św. Katarzynę Aleksandryjską, wybudowano około 1450 roku. W 1484 roku w krypcie pod prezbiterium pogrzebano księcia Przemka Toszeckiego.   W   latach   1713–1718   świątynię   gruntownie   przebudowano i barokizowano. Przebudowy dokonano pod patronatem ks. proboszcza Franciszka Lorina oraz dzięki wsparciu hrabiego Jana Dytryka Peterswaldskiego. W połowie XVII wieku kościół posiadał sześć bocznych ołtarzy i był znanym miejscem pątniczym na Śląsku. Czczony przez wiernych obraz Matki Boskiej Toszeckiej pochodzi z 1687  roku.

W dokumencie z 1 kwietnia 1452 roku wymieniono po raz pierwszy kaplicę Krzyża Świętego na wschodnim przedmieściu. Kaplica uległa spaleniu, a w 1626 roku odbudowano ją ku czci św. Marii Magdaleny. Przy kaplicy do 1831 roku grzebano zmarłych. Inna kaplica cmentarna, znajdująca się na południe od miasta „od niepamiętnych czasów”, poświęcona była św. Barbarze. W 1720 roku dokonano jej przebudowy z fundacji hrabiego Kotulińskiego. Obecny kościół pochodzi z okresu przebudowy w 1849 roku. Na północ od plebanii (obecny budynek wybudowano w latach 1747–1750) znajdował się szpital, o którym po raz pierwszy wspomniano w 1452 roku. Przy budynku znajdowała się drewniana kaplica pw. św. Walentego (do ok. 1800 roku). Ołtarz z tejże kaplicy (z ok. 1500 roku) znajduje się obecnie    w Muzeum Archidiecezjalnym we Wrocławiu. W dawnym zamku toszeckim znajdowała się kaplica pw. św. Sebastiana. Zamek, którego dawni historycy określali mianem „siedziby godnej księcia”, spłonął 29 marca 1811 roku.